Pontałami zwano luźne klejnoty formy najrozmaitszej, niekiedy wielce artystycznej, małe arcydzieła sztuki złotniczej, w których robota miała tyleż lub więcej wartości niż użyte do nich złoto i kamienie. Miewały one kształt orla, pelikana, feniksa, symbolicznych figurek - w spisie klejnotów Urszuli Sieniawskiej, podczaszyny koronnej, zmarłej około roku 1640, spotykamy pontały, czyli zawieszenia z »osobami, w węzeł rycerski, z Imieniem Bożym, z figurą Charitas, a nawet ze Zwiastowaniem«; inne inwentarze przytaczają noszenia, pontały i klejnoty »z figurą, którą zowią Wiara«, klejnot Herkules na lwie z diamentów i rubinów, klejnot Nomen Jesus Mariae itp. Pontały figurują także pod nazwą »noszenia«, »noszeniczka«, a nie zdarzyło nam się prawie spotkać inwentarza rzeczy ruchomych całkiem skromnej nawet szlachcianki, aby w nim nie znaleźć takiego artystycznego klejnocika. W inwentarzyku np. niejakiej Bełchackiej z r. 1661 czytamy między innymi: »Noszeniczko złote z rubinami i diamencikami całe; we środku osoba biała na koniu, pod koniem jeleń i pereł czternaście«. Nie kończyło się przecież na strojeniu klejnotami głowy, uszu, szyi, ramion i palców kobiety; także i suknie same bywały bogato ozdabiane feretami i perłami.